چهارشنبه, 09 بهمن 1398

دیپلماسی فرهنگی مجازی و اهمیت آن / مجله سیستو ، سفیر شایسته ی سیستان در دیپلماسی فرهنگی مجازی/داود صیاد

سیستان ، سرزمین تبلور اندیشه ،خاستگاه مردمان کوشا ودلیر از دیر باز مورد توجه اقوام و ملل مختلف خارج از کشور بوده است .

داشته های سترگ تاریخی این دیار از سویی و فرهنگ غنی ساکنین این منطقه از سوی دیگر همواره سیستان را به یکی از قطب های فرهنگی دنیا مبدل کرده است .

پس از آنکه در اوایل دهه 1960 میلادی ، مفهوم دهکده ی جهانی -(Global Village  )- توسط هریت مارشال مک لوهان مطرح شد دیپلماسی به یکی از دغدغه های ملیت ها برای نشان دادن صورت درستی از داشته های مختلف خود در عرصه های متفاوت اجتماعی ، تاریخی ، سیاسی ، فرهنگی و هنری به جهانیان ، مبدل گردید .

دیپلماسی فرهنگی در حقیقت مبادله ی اندیشه ها ، داده ها ، هنر و دیگر جنبه های فرهنگ میان قومیت ها و ملت ها به منظور تقویت تفاهم متقابل است ، به عبارت دیگر منظور از دیپلماسی فرهنگی ، تلاش برای درک ، مطلع ساختن و مشارکت دادن و تاثیر گذاردن بر فرهنگ مردم دیگر کشور هاست.

دیپلماسی فرهنگی در واقع تامین منافع ملی با استفاده از ابزار های فرهنگی است . امروزه حتی قوی ترین کشور ها در عرصه های بین المللی نیز ترجیح می دهند تا آنجا که ممکن است از شیوه های فرهنگی برای تامین منافع خود استفاده کنند .

از میان عناصر ومولفه های موثر در سیاست خارجی کشور ها (سیاسی،اجتماعی،اقتصادی،فرهنگی ونظامی)هیچ کدام به اندازه عامل فرهنگی پایدارتر و تاثیر گذار تر از دیپلماسی فرهنگی نیست . به اعتقاد بسیاری،اهداف ومنافع ملی می تواند با به کارگیری سرمایه فرهنگی به بزرگترین ظرفیت و فرصت ملی و بین المللی تبدیل شود و هیچ ظرفیتی نمی تواند به اندازه ی دیپلماسی فرهنگی برای تعامل اثر بخش با جهان امروز کارا باشد.

از منظر تئوریک می توان اذعان داشت که اصولا مراد از دیپلماسی فرهنگی تلاش برای درک ، آگاهی ،مشارکت و تاثیر بر افکار عمومی نهادها ،سازمان ها و دولت های سایر کشور هاست . در این فرآیند فرهنگ یک ملت به جهان بیرون عرضه می شود و خصوصیات خاص فرهنگی ملت ها در سطوح دوجانبه و چندجانبه تبادل می یابند بنابراین یکی از حساس ترین مسائل مدیریت استراتژیک فرهنگی، مکانیسم به کار گیری ابزار و ظرفیت های فرهنگی برای تاثیر گذاری بر افکار عمومی و دولت های سایر کشورها می باشد.

اگر به فرهنگ منطقه ای یا فرهنگ های منطقه ای به عنوان عاملی در همگرایی میان ملت های دارای مشترکات فرهنگی و اجتماعی ، نگاهی بیاندازیم به عینه درخواهیم یافت که تکامل و رشد فرهنگ های منطقه ای برای ایجاد روابط متقابل میان این ملل ،که داشته های فرهنگی خاصه ی شان دارای وجه اشتراک زیادی است تاثیری دو چندان دارد .

در حال حاضر با توجه به رشد چشم گیر تاثیر گذاری فضای مجازی در روابط افراد یک جامعه و ملت های مختلف با یکدیگر موضوع دیپلماسی فرهنگی مجازی دارای اهمیت دوچندان می شود ، موضوعی که متاسفانه در جریان کلان کشور کمتر دیده شده یا نگارنده اطلاعی از آن ندارد .

از سویی نیز می دانیم که کشورهای همسایه ی ما به خصوص کشورهایی چون افغانستان و تاجیکستان ، پیوند های ناگسستنی بسیاری با هموندان ایرانی خویش دارند . و سیستان به عنوان طلایه دار این جریان همواره نقش پر رنگی برای تحقق این مهم داشته است .

در همین منظر وبا توجه به میزان تاثیر گذاری دیپلماسی فرهنگی مجازی، موضوع بسترهای لازم برای انجام این فرآیند نیز مطرح است و از آنجا که تارنما های مجازی (سایت ها )مهم ترین زیرساخت فضای رسانه ای مجازی را تشکیل می دهد ، کیفیت و شیوه ی اداره ی این تارنماها نیز در رسیدن به اهداف نهایی دیپلماسی فرهنگی مجازی  حائز اهمیت است .

مجله اینترنتی سیستو ، به عنوان یکی از تارنما های مجازی فعال در عرصه ی فرهنگ ، هنر،تاریخ و اجتماع سیستان به سبب ماهیت محتوایی اش یکی از بهترین نمونه هایی است که توانسته است تا به حال نقش پر رنگی در دیپلماسی فرهنگی مجازی ایفا کند .

این مجله که به همت علی فیروزکوهی در سال 87 فعالیت خود را آغاز کرده است همینک با داشتن مقاله های علمی و قابل استناد بسیاری از فرهیختگان ، نخبگان ، هنرمندان و متنفذین سیستان ، در اقصی نقاط دنیا حرف های زیادی برای گفتن داشته و دارد.

این مجله ، آرشیو ارزشمندی از تحلیل ها ، نقدها و یادداشت های چهره های فرهنگی شاخص سیستان را گرد آورده تا به نوعی هم کار نیمه تمام نامه ی  نیمروز -که به همت دکتر محمد تقی رخشانی و ماشالله خلیلی کلید خورد و می توانست سند کاغذی ارزشمندی از داشته های فرهنگی ،علمی،ادبی،تاریخی ،ادبی و هنریِ قلم به دستان سیستانی رافراهم کند - را تمام کند و هم نشان دهد که چتر رسانه های مجازی و حوزه ی جغرافیایی تاثیر گذاری آن به مراتب وسیع تر از مکتوبات کاغذی است!

مشترکات قومی ،مذهبی ، فرهنگی و هنری کشورهای پارسی زبان از سویی و پیوند های تاریخی این کشورها با محوریت سیستان از سوی دیگر ، نقش فرهنگ سیستانی در تسریع پیوند میان این کشورها را پر رنگ تر می کند و مجله ی سیستو با توجه به آنچه که ماحصل سالها تلاش در گستره ی فرهنگ سیستان است را در اختیار دارد ،می تواند سفیر شایسته ای برای دیپلماسی فرهنگی در عرصه ی مجازی باشد.

 

داود صیاد - شامگاه 22 آذر 93-زاهدان

اضافه کردن نظر


شما اینجا هستید: Home یادداشت دیپلماسی فرهنگی مجازی و اهمیت آن / مجله سیستو ، سفیر شایسته ی سیستان در دیپلماسی فرهنگی مجازی/داود صیاد